Deel van het netvlies waar de oogzenuw zit en ongevoelig is voor licht. (10) letters, Het antwoord is BLINDE VLEK (10 letters, zonder spatie: BLINDEVLEK).
De BLINDEVLEK is het kleine deel van het netvlies waar de oogzenuw het oog verlaat. Op die plek zitten geen lichtgevoelige cellen, waardoor licht daar niet wordt waargenomen. Toch merk je de blindevlek in het dagelijks leven meestal helemaal niet. Je hersenen vullen het ontbrekende stukje beeld namelijk automatisch aan.
Wat is een blindevlek?
De blindevlek is een natuurlijk onderdeel van ieder gezond oog. De medische naam is de papil van de oogzenuw of papilla nervi optici. Op deze plaats komen de zenuwvezels van het netvlies samen. Die vezels verlaten vervolgens het oog via de oogzenuw en sturen visuele informatie door naar de hersenen. Omdat de oogzenuw door het netvlies heen moet, is er op die specifieke plek geen ruimte voor staafjes en kegeltjes.
Daardoor kan de blindevlek zelf geen licht registreren.
Waarom is de blindevlek ongevoelig voor licht?
Het netvlies bevat miljoenen lichtgevoelige cellen. Deze cellen zetten licht om in zenuwsignalen die uiteindelijk door de hersenen worden verwerkt. Bij de plek waar de oogzenuw het oog verlaat, ontbreken deze cellen. Dat heeft een eenvoudige anatomische reden: de zenuwvezels moeten daar het oog verlaten.
Kort gezegd:
- Staafjes en kegeltjes: registreren licht.
- Netvlies: vangt het binnenkomende beeld op.
- Oogzenuw: vervoert de signalen naar de hersenen.
- Blindevlek: bevat geen lichtgevoelige cellen.
Waar zit de blindevlek precies?
De blindevlek bevindt zich aan de kant van het gezichtsveld die overeenkomt met de plaats waar de oogzenuw het oog verlaat. Elk oog heeft zijn eigen blindevlek. Omdat de twee ogen vanuit een iets andere positie naar de wereld kijken, vallen de twee blindevlekken niet op exact dezelfde plaats in het gezichtsveld.
Dat is belangrijk. Wanneer je met beide ogen kijkt, kan het ene oog informatie leveren over het gebied dat bij het andere oog ontbreekt.
Waarom merk je de blindevlek meestal niet?
Je zou kunnen verwachten dat je voortdurend een zwart of leeg plekje in je zicht ziet. Dat gebeurt normaal gesproken niet. Daar zijn verschillende redenen voor. Ten eerste kijken beide ogen vanuit een iets andere hoek naar de omgeving. Daarnaast verwerken de hersenen de informatie van beide ogen samen.
Ook wanneer slechts één oog wordt gebruikt, vullen de hersenen ontbrekende visuele informatie grotendeels automatisch aan. Daardoor ontstaat voor ons een vloeiend en compleet beeld.
De hersenen vullen ontbrekende informatie aan
Stel dat je naar een eenvoudige muur kijkt met een klein patroon erop. Als een deel van het patroon precies op de blindevlek valt, ervaar je meestal geen opvallende onderbreking.
Je hersenen gebruiken de informatie rondom het ontbrekende gebied om een aannemelijke voorstelling te maken. Je ziet dus niet letterlijk wat zich op de blindevlek bevindt, maar je bewustzijn krijgt wel een compleet ogend beeld.
Blindevlek zelf testen
Je kunt de blindevlek thuis op een eenvoudige manier ontdekken. Hiervoor heb je alleen een vel papier en een pen nodig.
- Eenvoudige blindevlek-test
- Teken links op een vel papier een klein kruisje.
- Teken rechts daarvan een zwarte stip.
- Houd het papier op armlengte voor je.
- Sluit je linkeroog en kijk met je rechteroog naar het kruisje.
- Beweeg het papier langzaam dichterbij of verder weg.
- Op een bepaalde afstand kan de stip tijdelijk verdwijnen.
Het verdwijnen van de stip betekent niet dat je oog plotseling niets meer ziet. De stip bevindt zich dan precies op de plek van de blindevlek. Daarna kun je dezelfde proef uitvoeren met het andere oog.
- Let op: deze eenvoudige test is geen medische oogtest. Als je plotseling een echte blinde plek in je gezichtsveld ontdekt, is het verstandig om medisch advies in te winnen.
Blindevlek en gezichtsveld
De blindevlek maakt deel uit van het normale gezichtsveld. Bij een gezond oog is deze plek klein en wordt hij doorgaans door de hersenen en het andere oog gecompenseerd.
Er is echter een belangrijk verschil tussen de normale blindevlek en een nieuwe blinde plek die iemand plotseling opmerkt.
| Situatie | Mogelijke betekenis |
|---|---|
| Normale blindevlek | Natuurlijk onderdeel van het oog |
| Tijdelijke vlek na een eenvoudige test | Kan de normale blindevlek zijn |
| Plotselinge nieuwe blinde plek | Kan een oogheelkundig probleem aangeven |
| Groter wordend ontbrekend gebied | Moet medisch worden onderzocht |
| Blinde plek met andere plotselinge klachten | Zo snel mogelijk medische hulp zoeken |
Is een blindevlek normaal?
Ja. Iedereen heeft een blindevlek in beide ogen. Het is geen ziekte en op zichzelf geen reden tot bezorgdheid. Het probleem ontstaat wanneer iemand een nieuwe of veranderende blinde plek in het gezichtsveld krijgt. Dat is iets anders dan de normale blindevlek die al vanaf de geboorte aanwezig is.
Een verandering in het gezichtsvermogen kan verschillende oorzaken hebben. Daarom is het belangrijk om niet automatisch aan de normale blindevlek te denken wanneer het zicht plotseling verandert.
Wanneer moet je een oogarts raadplegen?
Een nieuwe blinde plek, plotseling verlies van gezichtsvermogen of een duidelijke verandering in het gezichtsveld verdient aandacht. Neem vooral contact op met een arts wanneer een verandering:
- plotseling ontstaat;
- niet verdwijnt;
- groter lijkt te worden;
- slechts één oog betreft;
- samengaat met lichtflitsen of veel nieuwe vlekjes;
- gepaard gaat met duidelijke pijn of andere ernstige klachten.
Bij plotselinge en ernstige veranderingen in het zicht is snelle medische beoordeling belangrijk.
Blindevlek versus een vlek zien
Een blindevlek en een vlek die je in je gezichtsveld ziet, zijn niet hetzelfde. De normale blindevlek is een vast anatomisch onderdeel van het oog. Je merkt hem meestal niet bewust op. Een bewegende vlek, zwevend puntje of lichtflits kan daarentegen een andere oorzaak hebben. Zulke verschijnselen worden vaak omschreven als mouches volantes of lichtflitsen, afhankelijk van wat iemand precies ziet.
Daarom is het nuttig om te letten op het karakter van de klacht: is er een klein gebied waar je niets ziet, beweegt er iets door het beeld of ontstaan er plotseling lichtflitsen?
Waarom hebben we eigenlijk een blindevlek?
De blindevlek is eigenlijk het gevolg van de manier waarop het menselijke oog is opgebouwd, De lichtgevoelige laag bevindt zich achter in het oog, De zenuwcellen verzamelen hun signalen en de zenuwvezels moeten vervolgens naar buiten om verbinding te maken met de hersenen.
Op de plaats waar de oogzenuw het oog verlaat, kunnen daarom geen normale fotoreceptoren zitten. De blindevlek is dus geen defect dat later ontstaat, maar een logisch gevolg van de anatomie van het oog.
Veelgestelde vragen over de blindevlek
- 1. Heeft iedereen een blindevlek? Ja. Ieder normaal menselijk oog heeft een blindevlek. Op deze plek verlaat de oogzenuw het oog en ontbreken lichtgevoelige cellen.
- 2. Kun je je eigen blindevlek zien? Ja, met een eenvoudige test kun je de blindevlek tijdelijk aantonen. Wanneer een voorwerp precies op deze plek wordt afgebeeld, kan het voorwerp even uit je gezichtsveld verdwijnen.
- 3. Is een plotselinge blinde vlek normaal? Een normale blindevlek is normaal, maar een nieuwe blinde plek in je gezichtsveld moet je niet zomaar als de normale blindevlek beschouwen. Bij plotselinge veranderingen in het zicht is medische beoordeling verstandig.
“Bekijk ook: andere puzzels met (10) letters“
